Tyle wynosi margines błędu w fotoradarach

Przekraczanie prędkości to jedno z najczęstszych wykroczeń na polskich drogach, a fotoradary stały się skutecznym narzędziem w walce z piratami drogowymi. Wielu kierowców zastanawia się jednak, o ile dokładnie można przekroczyć limit, by nie dostać mandatu. Czy istnieje bezpieczny “margines błędu”, który pozwala jechać trochę szybciej bez konsekwencji? W 2025 roku przepisy są jasne: fotoradary uwzględniają tolerancję, ale każde przekroczenie jest wykroczeniem, a mandat może przyjść nawet za niewielkie nadużycie.

Główny Inspektorat Transportu Drogowego (GITD), który zarządza systemem CANARD, potwierdza, że urządzenia rejestrujące prędkość mają ustawiony próg aktywacji uwzględniający margines błędu. Nie jest to jednak dowolna wartość – wynika bezpośrednio z przepisów Prawa o ruchu drogowym. Kierowcy często mylą techniczny błąd pomiaru urządzenia z praktyczną tolerancją stosowaną przy rejestracji wykroczeń.

WARTO PRZECZYTAĆ : Przy jakiej prędkości samochód najmniej pali?

Jaka jest rzeczywista tolerancja fotoradarów w Polsce

Tyle wynosi margines błędu w fotoradarach. Techniczny margines błędu samego urządzenia jest niewielki. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki, dopuszczalny błąd pomiarowy fotoradarów wynosi ±3 km/h dla prędkości do 100 km/h oraz ±3% dla wyższych wartości. To oznacza, że pomiar jest bardzo precyzyjny, a w warunkach laboratoryjnych błąd może być nawet mniejszy (±1 km/h).

Jednak w praktyce fotoradary stacjonarne i odcinkowe pomiary prędkości (OPP) nie rejestrują każdego przekroczenia. Próg wyzwalania zdjęcia jest ustawiony z uwzględnieniem “możliwości błędu kierowcy do 10 km/h włącznie”, jak przewiduje art. 129g Prawa o ruchu drogowym. W efekcie urządzenie robi zdjęcie dopiero przy przekroczeniu o co najmniej 11 km/h ponad limit.

Na przykład: w terenie zabudowanym (limit 50 km/h) fotoradar zarejestruje wykroczenie od 61 km/h. Na autostradzie (140 km/h) – od 151 km/h. Ta stała tolerancja 10 km/h obowiązuje niezależnie od rodzaju drogi i dotyczy zarówno fotoradarów stacjonarnych, jak i OPP, gdzie liczy się średnia prędkość na odcinku.

GITD podkreśla, że większość urządzeń (ok. 421 z ponad 470) ma próg ustawiony dokładnie na +11 km/h lub +15 km/h, a tylko nieliczne na wyższy (+20 lub +25 km/h). Nie ma już dawnych praktyk zawyżania progów, co potwierdziły kontrole NIK. Oznacza to, że jazda “na styk” z +10 km/h jest ryzykowna – lepiej zakładać najniższy próg.

Warto pamiętać, że ta tolerancja dotyczy tylko automatycznych urządzeń. Policja z ręcznym radarem lub laserem może zatrzymać i ukarać za każde przekroczenie, nawet o 1 km/h, choć w praktyce często kończy się pouczeniem przy małych wartościach.

Konsekwencje przekroczenia – mandaty i punkty w 2025 roku

Każde przekroczenie prędkości jest wykroczeniem, a wysokość kary zależy od skali. Od 2022 roku taryfikator jest surowszy, z mechanizmem recydywy (podwójny mandat przy powtórzeniu tego samego wykroczenia w ciągu 2 lat). Mandat z fotoradaru przychodzi pocztą do właściciela pojazdu, a na zapłatę jest 7 dni.

Aktualne stawki mandatów za przekroczenie prędkości:

• do 10 km/h: 50 zł (1 punkt karny)
• 11-15 km/h: 100 zł (2 punkty)
• 16-20 km/h: 200 zł (3 punkty)
• 21-25 km/h: 300 zł (5 punktów)
• 26-30 km/h: 400 zł (7 punktów)
• 31-40 km/h: 800 zł (recydywa 1600 zł, 9 punktów)
• 41-50 km/h: 1000 zł (recydywa 2000 zł, 11 punktów)
• 51-60 km/h: 1500 zł (recydywa 3000 zł, 13 punktów)
• 61-70 km/h: 2000 zł (recydywa 4000 zł, 14 punktów)
• powyżej 70 km/h: 2500 zł (recydywa 5000 zł, 15 punktów)

Punkty karne kasują się po 2 latach od opłacenia mandatu, a ich nadmiar (powyżej 24 dla doświadczonych kierowców) grozi utratą prawa jazdy. Dodatkowo prędkościomierz w aucie często zawyża wskazania o kilka km/h, co daje fałszywe poczucie bezpieczeństwa.

Rzecznik Praw Obywatelskich postuluje uwzględnianie technicznego błędu pomiaru (±3 km/h) przy karaniu za małe przekroczenia, ale na razie nie wprowadzono zmian. W 2025 roku planowane są nowelizacje dotyczące m.in. obowiązku wskazania kierowcy, ale tolerancja pozostaje na poziomie 10 km/h.

Bezpieczna jazda to nie tylko unikanie mandatu, ale przede wszystkim troska o życie – nadmierna prędkość jest główną przyczyną wypadków. Lepiej zwolnić o te kilka km/h, niż ryzykować drogie konsekwencje.