Sztuczna inteligencja wśród nastolatków – jak młodzi Polacy korzystają z technologii?
Co musisz wiedzieć? W skrócie – Sztuczna inteligencja wśród nastolatków
- Wyniki raportu NASK „Nastolatki 2024” pokazują, że aż 70% młodych Polaków korzystało ze sztucznej inteligencji, a co dziesiąty używa jej codziennie.
- Nastolatki spędzają w internecie średnio 5 godzin dziennie, najczęściej na platformach społecznościowych i serwisach gamingowych.
- Coraz częściej wykorzystują AI w nauce, ale jednocześnie wielu z nich nie zna zagrożeń związanych z deepfake’ami czy cyberprzemocą.
- Raport podkreśla rosnącą potrzebę edukacji cyfrowej i większego zaangażowania rodziców w kontrolę aktywności dzieci online.
Spis treści
Z najnowszego raportu NASK „Nastolatki” wynika, że aż 70% młodych Polaków miało kontakt ze sztuczną inteligencją, a co dziesiąty używa jej codziennie. Młodzież spędza w internecie średnio około 5 godzin dziennie, najczęściej korzystając z mediów społecznościowych, serwisów gamingowych i – niestety – stron o treściach dla dorosłych.
Badania NASK prowadzone są od 2014 roku, a tegoroczna, szósta edycja raportu pokazuje, jak bardzo cyfrowe życie młodych ludzi stało się częścią ich codzienności. Czterech na dziesięciu uczniów dostaje pierwszy smartfon z internetem jeszcze przed dziewiątymi urodzinami. W dni powszednie nastolatki spędzają online średnio 4 godziny i 59 minut, a w weekendy nawet dłużej.
AI w szkolnych ławkach
Sztuczna inteligencja stała się nie tylko narzędziem rozrywki, lecz także nauki. Blisko połowa uczniów wykorzystuje AI do nauki, a 40% odrabia z jej pomocą prace domowe. Najpopularniejsze aplikacje to ChatGPT (53%), CapCut (25%) i Character AI (12%). Co ciekawe, AI zaczyna wypierać dotychczasowe źródła wiedzy Wikipedia i Google tracą na znaczeniu, bo uczniowie wolą szybkie, gotowe odpowiedzi generowane przez sztuczną inteligencję.
Deepfake i zagrożenia cyfrowe
Mimo powszechnego korzystania z AI, ponad 60% nastolatków nie wie, czym jest technologia deepfake. Ci, którzy ją znają, najczęściej używają jej do żartów (43%), ale także do działań nieetycznych – oszustw, ośmieszania, a nawet tworzenia treści pornograficznych czy dezinformacyjnych.
Media społecznościowe w centrum uwagi
Każdy nastolatek ma średnio ponad sześć kont w mediach społecznościowych. Dziewczęta spędzają tam prawie godzinę więcej dziennie niż chłopcy – 3 godziny i 49 minut – korzystając głównie z Pinteresta, Instagrama, Snapchata, TikToka i Messengera. Chłopcy z kolei częściej wybierają Discord, YouTube i Twitch.
Internetowa codzienność i nierówna kontrola rodziców
Raport ujawnia wyraźne różnice między tym, co deklarują rodzice, a rzeczywistością. Choć 58% opiekunów twierdzi, że kontroluje dostęp dzieci do nieodpowiednich treści, jedynie 18% nastolatków potwierdza faktyczną kontrolę. Podobnie jest z zasadami bezpieczeństwa w sieci – deklaruje je 57% rodziców, ale jedynie 21% dzieci zauważa ich realne stosowanie.
Rodzice również zaniżają czas, jaki ich dzieci spędzają online, szacując go średnio o półtorej godziny krócej niż w rzeczywistości.
Cyberprzemoc i treści pornograficzne
Połowa badanych nastolatków (54%) doświadczyła przemocy w sieci, mimo że większość rodziców (63%) uważa, iż ich dzieci nie miały z tym problemu. Najczęstsze formy przemocy to wyzywanie, ośmieszanie i poniżanie.
Szczególnym zagrożeniem są także treści pornograficzne, z którymi ma kontakt 48% chłopców i 34% dziewcząt. Chłopcy sięgają po nie częściej i w młodszym wieku – średnio już w wieku 11 lat i 3 miesięcy.
Wnioski i wyzwania
Autorzy raportu podkreślają, że rosnące uzależnienie od smartfonów i brak skutecznej kontroli rodzicielskiej to poważne wyzwania, które wymagają zaangażowania szkół, rodziców i instytucji państwowych. Potrzebna jest również edukacja w zakresie korzystania z AI i bezpieczeństwa w sieci.
Raport NASK „Nastolatki 2024” powstał na podstawie badań przeprowadzonych metodą CAWI na grupie 3655 uczniów oraz 918 rodziców z 160 szkół w całej Polsce.
Polecamy: Polscy konsumenci w 2025 roku
