Melasa może wzmocnić kości i opóźnić siwienie. Nowe badania naukowe

Przez dekady była traktowana jako odpad przemysłu cukrowniczego. Dziś melasa wraca do łask – tym razem nie w kuchni babci, lecz w gabinetach dietetyków i laboratoriach badających starzenie się organizmu. Co kryje się w ciemnym, gęstym syropie, który przez lata leżał zapomniany na sklepowych półkach?

WARTO WIEDZIEĆ : Fasola ogrodowa jest najbardziej toksyczną rośliną

Czym właściwie jest melasa i skąd się bierze?

Melasa to gęsty, ciemnobrązowy syrop powstający jako produkt uboczny podczas rafinacji trzciny cukrowej lub buraka cukrowego. Gdy z surowca wytrąca się biały cukier, zostaje to, czego rafinacja nie jest w stanie wyekstrahować – minerały, mikroelementy i naturalne związki bioaktywne skoncentrowane w jednym miejscu.

Paradoks jest uderzający: im bardziej oczyszczamy cukier, tym bardziej pozbawiony wartości odżywczych produkt trafia na nasze stoły. Melasa – zwłaszcza tzw. melasa blackstrap, czyli syrop po trzecim odwirowaniu – zawiera to wszystko, co w procesie rafinacji zostało odrzucone jako „niepotrzebne”.

Kości i wapń – co mówią liczby?

Jedna łyżka stołowa melasy blackstrap dostarcza około 200 mg wapnia – to niemal tyle samo co szklanka mleka. Co istotne, melasa zawiera jednocześnie magnez (około 48 mg w łyżce) i mangan, które odgrywają kluczową rolę w przyswajaniu wapnia przez organizm. Bez tych pierwiastków wapń, nawet w dużych dawkach, nie jest efektywnie wykorzystywany przez kości.

Ten artykuł, może być dla Ciebie interesujący: Tyle pieniędzy emeryci potrzebują na życie, pokazujemy wyliczenia – kliknij by przeczytać całość

Osteoporoza dotyka w Polsce blisko 3 miliony kobiet po menopauzie i coraz częściej diagnozowana jest u mężczyzn po 60. roku życia. Dietetycy podkreślają, że profilaktyka zaczyna się na talerzu – i to na długo przed pojawieniem się pierwszych objawów. Zamiana białego cukru na melasę to jeden z najprostszych kroków, który można podjąć natychmiast.

“Melasa blackstrap to jeden z najbardziej niedocenionych produktów w diecie Europejczyka. Zawiera synergistyczny zestaw minerałów, który trudno znaleźć w jednym naturalnym źródle. Pacjenci, którzy włączają ją do codziennej diety, często zauważają poprawę kondycji włosów i paznokci już po kilku tygodniach – to pośredni sygnał, że organizm zaczął lepiej przyswajać kluczowe mikroelementy.”

mgr Joanna Kwiatkowska, dietetyk kliniczny, Centrum Żywienia i Profilaktyki Zdrowotnej w Krakowie

Siwe włosy a niedobór miedzi – nieoczekiwany związek

Siwienie kojarzone jest przede wszystkim z wiekiem i genetyką. To prawda – jednak nauka pokazuje, że tempo tego procesu może być modulowane przez dietę. Kluczową rolę odgrywa tutaj miedź – pierwiastek niezbędny do produkcji melaniny, barwnika odpowiadającego za kolor włosów i skóry.

Jeśli ciekawi Cię ta tematyka, to tutaj mamy inny artykuł w tej tematyce: Herbaty owocowe – słodka alternatywa dla klasycznych napojów

Melasa blackstrap zawiera około 0,5 mg miedzi w jednej łyżce stołowej – to blisko połowa dziennego zalecanego spożycia dla dorosłego człowieka. Badania opublikowane w piśmie “Biological Trace Element Research” wskazują na korelację między niskim poziomem miedzi we krwi a przyspieszonym siwieniem u osób w średnim wieku. Uzupełnienie tego niedoboru dietą – nie suplementami – jest uznawane za bezpieczniejsze i skuteczniejsze długoterminowo.

Żelazo, potas, selen – reszta składu, której nie wolno pominąć

Melasa to nie tylko wapń i miedź. Jedna łyżka dostarcza również około 3,5–5 mg żelaza (w zależności od odmiany), co czyni ją interesującą alternatywą dla osób z anemią z niedoboru żelaza – szczególnie kobiet w wieku rozrodczym, które często unikają suplementów z powodu skutków ubocznych. Żelazo z melasy, choć niehemowe, jest dobrze przyswajalne w obecności witaminy C.

Potas – którego w 100 gramach melasy jest aż 917 mg – wspiera pracę serca i reguluje ciśnienie krwi. To więcej niż w bananach, którym przypisuje się palmę pierwszeństwa wśród źródeł tego minerału. Dla osób prowadzących aktywny tryb życia lub zmagających się z nadciśnieniem, melasa może być cennym uzupełnieniem codziennej diety.

Jeśli ciekawi Cię ta tematyka, to tutaj mamy inny artykuł w tej tematyce: Jak dobrać płukankę ziołową do rodzaju włosów i skóry głowy

Jak włączyć melasę do diety – praktyczne wskazówki

Smak melasy jest wyrazisty – lekko gorzki, z nutą karmelu i lukrecji. Nie każdemu odpowiada na początku, dlatego warto zaczynać od małych ilości i stopniowo przyzwyczajać podniebienie. Jedna łyżeczka dziennie – dodana do kawy, owsianki, jogurtu lub smoothie – to dawka, od której większość dietetyków zaleca start.

Melasa sprawdza się też jako zamiennik cukru w pieczeniu: nadaje chlebom i ciastom głęboki kolor oraz charakterystyczny smak, obecny m.in. w tradycyjnych piernikach i chlebie żytnim. W kuchni roślinnej bywa używana do nadania mięsistego smaku potrawom bez mięsa.

Ważne zastrzeżenie: mimo licznych zalet, melasa wciąż zawiera cukry proste i kalorie (około 290 kcal na 100 g). Osoby z cukrzycą lub insulinoopornością powinny skonsultować jej włączenie do diety z lekarzem lub dietetykiem.

Czy to tylko moda, czy trwały trend?

Rosnące zainteresowanie melasą wpisuje się w szerszy ruch powrotu do naturalnych, mniej przetworzonych produktów spożywczych. Konsumenci coraz częściej pytają nie tylko o kaloryczność, ale o realną wartość odżywczą tego, co jedzą. Na tym tle biały cukier – pozbawiony minerałów i dostarczający jedynie pustych kalorii – przegrywa z produktem, który przez lata był traktowany jako jego odpad. Być może najcenniejsze rzeczy zawsze znajdowały się tam, gdzie nikt nie patrzył.